Ngứa hậu môn là một bệnh gặp ở mọi lứa tuổi, đặc biệt là người có tuổi, gây khó chịu và nhiều phiền phức cho người bệnh. thành ra, gần đây nhiều người viết thư hỏi về căn bệnh này, cốt tử là về căn do, tác hại, biện pháp chữa trị và đề phòng. nguyên nhân đa dạng Tôi gặp 3 bệnh nhân, một ở Hà Nội, Quảng Bình, đứa ở Quảng Ninh đều có chung một câu hỏi là vì sao bị ngứa lỗ đít, có thể điều trị dứt điểm được không? Khi nào được gọi là ngứa trong hậu môn? Khi vùng da xung quanh hậu môn, ống lỗ đít và bộ phận sinh dục ngoài cạnh hậu môn bị ngứa thì gọi là ngứa hậu môn. Thông thường ngứa hậu môn được phân chia thành 2 loại, nguyên phát và thứ phát. Loại nguyên phát có thể do mắc bệnh da khô; da vùng gần lỗ đít, tầng sinh môn luôn luôn bị ẩm thấp, ra nhiều mồ hôi hoặc luôn bị dính phân, nước giải (đàn bà) sau mỗi lần đi vệ sinh. Hoặc do vùng da ở quanh lỗ đít bị dị ứng, nhạy cảm với chất lạ (xà phòng giặt quần lót, rửa lỗ đít hoặc hóa chất có mùi thơm trong giấy vệ sinh). Với người cao tuổi bị ngứa lỗ đít, bởi vùng da ở bên trong và ngoài lỗ đít thường bị khô bởi sự lão hóa tế bào da đồng thời với sự lão hóa các cơ quan khác trong thân.. bị ngứa hậu môn thứ phát là sau khi đã hoặc đang mắc bệnh trĩ, đang nứt kẽ hậu môn, rò lỗ đít, đang nhiễm giun kim (cốt yếu ở trẻ con do buổi chiều tối, giun kim ra đẻ trứng ở rìa hậu môn, gây ngứa), vệ sinh hậu môn hàng ngày không đúng phương pháp, nhất là sau khi đi đại tiện, tiểu tiện (phụ nữ). Ngứa lỗ đít còn có thể do đi tả kéo dài, bởi phân dính vào da hậu môn, xung quanh lỗ đít gây kích ứng da, dẫn đến ngứa, thậm chí gây nhiễm trùng mưng mủ, áp-xe. Một số người bị táo bón, nhất là người cao tuổi phải dùng thuốc nhuận tràng quá nhiều hoặc không đúng loại thuốc nhuận tràng có thể gây ra các bệnh về đường ruột như ỉa chảy, từ đó gây ra các kích ứng da và làm cho vùng da lỗ đít bị ngứa. Một số người bị bệnh vảy nến, tăng tiết bã nhờn và eczema là nhân tố gây kích ứng lên da bên trong và ngoài hậu môn gây ngứa. Một số trường hợp dùng thuốc thoa lên vùng da lỗ đít bị ngứa, thuốc kích thích mạnh lại càng gây ngứa hoặc một số chị em nữ giới dùng thuốc tránh thai có thể gây ngứa da (bao hàm cả ngứa lỗ đít). ngoại giả, khi bị nhiễm trùng vùng hậu môn hoặc bị mắc các bệnh lây qua đường tình dục có liên tưởng đến lỗ đít (đồng tính luyến ái nam), nhiễm nấm vùng hậu môn bởi nấm Candida cũng là một trong những duyên do gây ngứa hậu môn. Ở một số người rất mẫn cảm với một số thực phẩm (gia vị, rượu, cà phê, sữa…) khi dùng cũng gây ngứa lỗ đít. Ngứa lỗ đít còn có thể do khối u (u lành hay u ác tính) quanh hậu môn. Bên cạnh đó, ngứa hậu môn gia tăng có thể liên can đến sự lo âu hay găng tay thần kinh hoặc có thể gặp ở người ít vận động. Triệu chứng và biến chứng Ngứa lỗ đít khác với ngứa ở các vị trí khác trên cơ thể, thường ngứa cục bộ, dữ dội và kéo dài ngứa lỗ đít được kết hợp với các triệu chứng khác hao hao trong và xung quanh lỗ đít gây nóng, rát lỗ đít hoặc có thể gây đau nhức lỗ đít. Ngứa và kích thích trong và xung quanh lỗ đít có thể chỉ là tạm, hoặc nó có thể được kéo dài gây khó chịu và nhiều phiền toái, vào ban đêm hoặc là mỗi lúc ra khỏi nhà. bị ngứa hậu môn về đêm thường chỉ giới hạn ở xung quanh hậu môn, nhưng có thể lan sang bộ phận sinh dục, đặc biệt là rất ngứa ở trước và sau bộ phận sinh dục. Có thể ngứa lan sang phía sau bìu (nam giới), cửa mình và môi lớn, môi bé (đàn bà). Đối với đàn bà, vị khoảng cách giữa hậu môn, âm đạo và niệu đạo rất ngắn cho nên những biến chứng gây viêm ở hậu môn rất dễ lan sang bộ phận sinh dục và hệ thống tiết niệu. Ngứa lỗ đít lâu dần sẽ gây nứt các nếp nhăn và dẫn đến suy giảm thần kinh, ăn không còn cảm giác, gây rối loạn giấc ngủ, từ đó mệt mỏi, chán ăn, phiền và sút cân. Xem thêm >> ngứa hậu môn và cách điều trị Nguyên tắc phòng và chữa trị Bệnh nhân tâm tình do là chỗ mẫn cảm nên không đủ can đảm để đi khám bệnh. Do căn bệnh trớ trêu này mà biến họ từ một người nồng hậu, xông xáo thành một người mất tự tín, khép kín. bởi vậy, những người mắc bệnh ngứa lỗ đít không nên e dè đi khám bệnh, vị càng để lâu bệnh càng nặng thêm, hơn nữa kể cho thầy thuốc nghe bệnh tình của mình là việc nên làm để bác sỹ chẩn đoán đúng bệnh và chọn phương pháp điều trị, phòng ngừa hạp, do vậy e ngại. Phòng bệnh hơn chữa bệnh, trong đó rất đúng với bệnh ngứa hậu môn. do vậy, cần giữ vệ sinh vùng hậu môn, tầng sinh môn đúng cách. Khi đi đi ngoài, tiểu tiện xong, chớ lau “vùng ấy” quá nhiều và không dùng giấy vệ sinh rắn sẽ làm tổn thương da, nhất là da vùng lỗ đít rất mỏng, nhạy cảm. Hàng ngày nên dùng nước ấm, sạch để vệ sinh và rửa hậu môn, hạn chế dùng khăn và không nên dùng giấy vệ sinh có chất thơm hoặc không dùng xà phòng để lau rửa. Nên dùng khăn ướt hoặc rửa hậu môn chỉ bằng nước vòi, ấm (càng tốt). Khi bị ngứa, không nên gãi. vì chưng, càng gãi càng ngứa và làm tổn thương da hậu môn gây nhiễm trùng. Nên dùng đồ lót bằng chất liệu nhẹ nhõm, thoáng mát, thấm hút mồ hôi để “vùng ấy” không ẩm ướt, không nên dùng loại có chất liệu ni lông. Cần nhanh chóng đi khám bệnh và tuân theo chỉ định dùng thuốc theo đơn và tham mưu của thầy thuốc khám bệnh. Không nên tự mua thuốc để thoa vào vùng hậu môn bị ngứa.
